Kültür ve medeniyet aktarımının yegâne vasıtası olan kitaplar, tarihin her döneminde ve tüm milletler nezdinde önemli bir yere sahip olmuştur. İlmin yaygınlaştırılmasının en önemli vesilesi sayılan kitapların İslam Medeniyeti Tarihi'ndeki yeri daha farklı bir görünüm arz etmektedir. Çünkü İslam'ın temel kaynağı olan Kur'an ve Hz. Peygamber'in sünneti, ilmin fazileti, öğrenme-öğretme, okuma-yazma konularında birçok teşvik edici unsurlarla doludur.

İslam'ın evrensel mesajıyla muhatap olan Türkler de, bu teşviklerin tesiriyle ilme ve kitaba çok büyük değer vermişlerdir. Türk-İslam tarihinin ilk dönemlerinden itibaren ilim merkezleri çerçevesinde oluşturulan kütüphaneler, dikkatleri üzerine çeken bir kurum özelliğine sahiptir. Selçuklular döneminde tesis edilen Nizâmiye medreseleri bünyesindeki kütüphaneler, Müslüman Türkler için birer ilim hazinesi hüviyetinde olmuşlardır. Osmanlılar döneminde de bu süreç gelişerek devam etmiştir. Bu kütüphaneler kimi zaman saray bünyesinde, kimi zaman medrese müştemilâtı içerisinde, kimi zaman da müstakil ve özel kütüphaneler görünümünde olmuşlardır. Ancak Osmanlılar döneminde ilk asırlardan itibaren gördüğümüz vakıf kütüphaneleri, gerek sahip olduğu sistem, gerekse fonksiyonu yönüyle çok özel bir yere sahip olmuşlardır. Aynı sistem ve fonksiyonuyla bu vakıf kütüphaneleri günümüzde de varlığını ve önemini devam ettirmektedir.

İşte, özellikle Osmanlı ilim ve kültür mirasının birer numuneleri olan bu vakıf kütüphanelerinin bazı örneklerini Konyamız'da da görmekteyiz. Bu örneklerden biri de "Hayra Hizmet Vakfı Kütüphanesi"dir. Konya'daki sosyal, kültürel ve ilmî faaliyetlere kaynaklık eden kütüphanemiz, özel ve vakıf kütüphaneleri arasında ilk sırada yer almaktadır. 25 yılı aşkın süredir, özellikle akademisyen ve araştırmacılar başta olmak üzere her yaştan ve her seviyeye uygun hizmetiyle tanınmakta ve takdir edilmektedir.

A-Kuruluşu ve Gelişmesi:

Hayra Hizmet Vakfı Kütüphanesi'nin kuruluşu 1970'li yıllarda gerçekleşmiştir. Konya'nın tanınmış simalarından ve Vakfımızın başkanı olan Hasan Hüseyin VAROL'un sahip olduğu 3.000 adet eserini bağışlamak suretiyle ve kişisel gayretleriyle başlayan bu hizmet, 1975 yılında kurulan ve o günden bu güne birçok sosyal ve kültürel hizmetlere imzasını atan Hayra Hizmet Vakfı'nın bünyesine alınmıştır. 1975 yılından itibaren Hayra Hizmet Vakfı Kütüphanesi ismi altında hizmetine devam etmektedir.

Kütüphanemizin her türlü finans desteği Hayra Hizmet Vakfı tarafından karşılanmaktadır. Yeni kitap temininin büyük bölümü satın almak suretiyle gerçekleştirilmektedir. Ancak bazı önemli ilim adamlarımızın kitap bağış yoluyla yaptıkları destek de kütüphanemizin bugünkü haline gelmesindeki en önemli faktörlerden olmuştur. Eserlerini bağışlamak suretiyle destek veren ilim adamlarımızdan bazıları şunlardır:

1- Hasan Hüseyin VAROL (Hayra Hizmet Vakfı Genel Başkanı)
2- Adil KÜÇÜK (Eski Konya Milletvekili)
3- Eşref METEOĞLU
4- Mustafa PARLAKTÜRK
5- Mehmet EMİNOĞLU
6- Dr. Ahmet Şeref CERAN
7- Dr. Ali Kemal BELVİRANLI

B-Kitap ve Süreli Yayın Arşivi:

Hayra Hizmet Vakfı Kütüphanemizin tanınmasında ve hizmette birinci sırayı almasında hiç şüphe yok ki en büyük pay, sahip olduğu kitap arşividir. 30.000 cildi aşkın kitap ve temel kaynak eserlerle birlikte 5.000 adet süreli yayın arşivi bu noktadaki önemli birikimi oluşturmaktadır. Kitap arşivimiz Dewey Onlu Tasnif'e göre tasnif edilmiş olup üç ayrı bölüm halinde hizmete sunulmuştur.

1-Kitap ve Kaynak Eserler Servisi:

Araştırma ve inceleme ihtiyacının büyük kısmına bu bölüm cevap vermektedir. Yaklaşık 25.000 eserden oluşan bu bölümdeki eserler kütüphanenin ana bünyesini oluşturmaktadır. Bütün ilim dallarına ve her seviyeye uygun eserlerin yanı sıra özellikle İslâmî ilimlerde (Tefsir, Hadis, Fıkıh, İslam Tarihi, Kelam Felsefe vb.) temel kaynaklar ve araştırma türü eserler önemli bir yer tutmaktadır. Bu noktada kütüphanemiz her türlü ihtiyaca cevap verebilmenin haklı gururunu yaşamaktadır. Bu bölümdeki eserlerden kütüphanenin açık olduğu saatlerde ve okuma salonunda istifade etmek mümkündür.

2-Ödünç Kitap Servisi:

Temel kitap arşivimizin yanı sıra çeşitli fikri eserlerle birlikte Batı ve Doğu Klasiklerinin de içinde bulunduğu roman ve hikâyelerden oluşan bu bölüm de yaklaşık olarak 5.000 eser bulunmaktadır. Bu bölümün özelliği ise kütüphaneye üye olan vatandaşlarımızın istedikleri eseri 15 gün süre ile ödünç alarak okuyup getirmeleridir. Özellikle lise çağlarındaki gençlerimizin genel kültür ihtiyacının giderilmesine yönelik tasarlanan bu bölüm, her gün yeni eserlerle takviye edilerek güncel hale getirilmektedir.

3-Süreli Yayın Servisi:

Kütüphanenin hizmeti içerisinde yine önemli bir yere sahip olan bu bölümünde çeşitli ilmî ve kültürel içerikli dergilerin geçmiş sayıları ile halen devam eden sayılarını bulmak mümkündür. İstenilen makale veya ilmî bir yazının en kolay şekilde bulunması için gerekli tasnif çalışmaları yapılmış ve araştırmacıların hizmetine sunulmuştur. Halen 30 civarında ilmî ve bilimsel içerikli ve güncel dergiler titizlikle takip edilmektedir.

C-Öğrenci Kapasitesi:

200 kişilik bir grubun rahatlıkla çalışmalarını sürdürebileceği okuma salonu, aynı zamanda çeşitli bilimsel toplantıların gerçekleştirilebileceği fiziki yapı ve donanıma sahiptir. Zaman zaman düzenlenen toplantılarla ilmî ve kültürel altyapının geliştirilmesine katkıda bulunulmaktadır. Kütüphanenin Pazar günleri haricinde haftanın tüm günlerinde sabah saat 8'den akşam 17.30'a kadar açık olup hizmetini sürdürmesi, araştırmacı ve öğrencilerin daha fazla istifadesini sağlayan bir durum olmaktadır. Ayrıca sınavların yoğun olduğu zamanlarda ÖSS, KPSS, DMS, AÖ vb. sınavlarda kütüphanemizi saat 20.30'a kadar açık tutmaktayız.

D- Bilgisayar Desteği ve Teknik Donanım:

Hayra Hizmet Vakfı Kütüphanesi Konyada bilgisayar desteğiyle hizmet veren ilk kütüphane olmuştur. 1985 yılında yapılan çalışma ile tüm kitap arşivi bilgisayar ortamına aktarılmış ve bu sistem geliştirilerek en kullanışlı şekle getirilmiştir. Her türlü tarama faaliyetinin gerçekleştirilebileceği kütüphane programı bizzat kendi bünyesine uygun ve özel olarak hazırlatılmıştır. Eser ve konu araştırmalarında kaybedilen zamanı en az seviyeye indirmek için bilim ve teknolojinin her türlü imkânlarını araştırmacıların hizmetine sunmak kütüphanenin temel gayeleri arasındadır. Bu amaç çerçevesinde kütüphanenin kataloğunun internet aracılığıyla taranabilmesinin çalışmaları sürdürülmektedir. Yine, bilimsel içerikli CD arşivinin oluşturulması için hazırlıklara başlanmış, ilk olarak yaklaşık 5.000 eserin tam içeriğini ihtiva eden 20 CD'lik Arapça Temel İslam İlimleri Serisi kütüphaneye kazandırılmıştır. Ayrıca Türkiye genelinde 80 kütüphanenin kataloglarının bulunduğu ve 600.000 eserin künye ve diğer bilgilerini ihtiva eden program sayesinde, Konya'da bulunmayan bazı eserlerin hangi kütüphanede ve hangi bölümde olduğu tespit edilerek hemen araştırmacılara söylenmekte, eserin temini için gayret sarf edilmektedir.

Teknolojinin hızlı bir şekilde ilerlediği ve dünyanın her yerine anında ulaşma imkânının mümkün olduğu asrımızda internet gibi önemli bir hizmetin de kütüphane okurlarına sunulması için gerekli girişimler yapılmış olup, ücretsiz internet bağlantısı imkânı araştırmacıların hizmetine sunulmuştur. Bu hizmetle okuyucu ve araştırmacılar internette buldukları konuları anında yazılı, cd ve disket'e kopya olarak da alabilmektedirler. Yine halen hizmet vermekte olan 2 adet fotokopi makinesi ve scanner tarayıcı ile ihtiyaç duyulan bilgiler okuyucuya sunulmaktadır.

Sonuç olarak ifade etmek gerekirse, Hayra Hizmet Vakfı Kütüphanemiz kurulduğu günden itibaren Konyamız'ın ilmî ve kültürel altyapısının gelişmesine verdiği karşılıksız destekle bu konuda önemli bir görev ve hizmeti ifâ etmektedir. Aynı anlayış ve düşünce ile daha nice yıllar hizmet etme gayret ve azmindedir.